المحقق السبزواري
500
روضة الانوار عباسى ( در اخلاق و شيوه كشور دارى ) ( فارسى )
طلب العلم لطلبوه و لو بسفك المهج و خوض اللّجج . انّ اللّه - تبارك و تعالى - اوحى الى دانيال ان امقت عبادى الىّ الجاهل المستخفّ به حق اهل العلم التّارك للاقتداء بهم و انّ احبّ عبيدى الىّ التّقى الطالب للثواب الجزيل اللازم للعلماء التّابع للحكماء القايل عن الحكماء . » « 1 » يعنى : « اگر مردم مىدانستند آن فضل و بهرهاى كه در طلب علم است ، هر آيينه طلب علم مىكردند و اگرچه به سفك دماء - يعنى : [ به ] « 2 » ريختن خونها و فرورفتن در لجّهها « 3 » باشد . به درستى كه خداى - تبارك و تعالى - وحى فرستاد به حضرت دانيال عليه السّلام كه ، مبغوضترين مردمان به سوى من جاهلان مستخف به حقّ اهل علمند و تاركان اقتدا به ايشان ، و دوستترين بندگان من به سوى من پرهيزگار طالب ثواب جزيل است كه ملازم علما و تابع حكما و قبولكننده از حكما باشد . » يكى از ثقات مىگويد كه به حضرت صادق عليه السّلام گفتم كه ، « مردى در روايت حديث شما مبالغه كند و پهن سازد آن را در مردم و محكم سازد آن را در دلهاى ايشان و دلهاى شيعيان شما ، و عابدى باشد از شيعيان شما كه او را روايت نباشد ، كدام افضلند ؟ حضرت فرمود : « مبالغهكننده در روايت حديث ما كه آن را محكم سازد در دل شيعهء ما ، بهتر است از هزار عابد . » و حضرت امام محمد باقر عليه السّلام فرموده كه ، « عالمى كه منتفع شود به علم خود ، بهتر است از هفتاد هزار عابد . » و حضرت رسول صلّى اللّه عليه و إله فرموده كه ، « قسمت نكرده خداى عز و جلّ از جهت بندگان چيزى بهتر از عقل . پس ، خواب عاقل بهتر است از بيخوابى جاهل ، و ايستادن عاقل بهتر است از رفتن و سعى كردن جاهل . و نفرستاده خداى عز و جلّ هيچ نبى و رسولى را تا آنكه كامل نگردانيده عقل او را ، و عقل او بهتر از عقول جميع امّت او نبوده . و آنچه پيغمبر در خاطر خود مىگذراند بهتر است از اجتهاد [ 129 آ ] مجتهدان . و ادا نكرد هيچ بندهاى فرايض خداى عز و جلّ [ را ] « 4 » تا آنكه از جانب [ او ] « 5 » ندانست و تعقّل ننمود ، و نپرسيدند جميع عابدان
--> ( 1 ) . بحار الانوار ، ج 1 ، ص 177 . ( 2 ) . از مر اضافه شد . ( 3 ) . ميانهء دريا و عميقترين جاى آن . جمع آن ، چنان كه در متن عربى آمده ، لجج است . ( 4 ) . اضافه از مر است . ( 5 ) . اضافه از مر است .